Wielka Warszawska i Rolka sztokholmska

Warszawa i Kraków, jako stolice Polski, od wieków były nie tylko centrum politycznym, lecz także sceną wielkich widowisk – zarówno ceremonialnych, jak i sportowych. Na pierwszy rzut oka trudno znaleźć wspólny mianownik między gonitwą Wielką Warszawską, najsłynniejszym wyścigiem konnym w Polsce, a Rolką sztokholmską, barwnym malowidłem ukazującym królewski orszak z początku XVII wieku. Jednak oba te fenomeny mają ze sobą więcej wspólnego, niż mogłoby się wydawać.

„Rolka sztokholmska” powstała około 1605–1625 roku i ukazuje wjazd procesji weselnej króla Zygmunta III Wazy z Konstancją Austriaczką (1605) do Krakowa. Obraz ten to przede wszystkim rejestracja wielkiego spektaklu publicznego: długiego orszaku konnego, w którym uczestniczyli przedstawiciele dworu, wojska i duchowieństwa. Koń, rydwan i rytuał jazdy były tu elementem ceremonialnym, podkreślającym majestat władcy i prestiż miasta-stolicy.

Ponad dwa i pół wieku później, w 1895 roku, na warszawskim Polu Mokotowskim rozegrano po raz pierwszy Wielką Warszawską. Szybko stała się ona najważniejszym wydarzeniem w kalendarzu wyścigowym Królestwa Polskiego, a po II wojnie światowej kontynuowano ją na torze Służewiec. Gonitwa była czymś więcej niż rywalizacją sportową – to wielkie widowisko społeczne, które przyciągało elity, artystów, dziennikarzy, a także zwykłych warszawiaków. Symbolem była tu również końska siła, elegancja i umiejętność panowania nad zwierzęciem – a więc elementy, które od stuleci kojarzono z prestiżem i władzą.

Choć dzieli je ponad 250 lat i zupełnie inny kontekst – królewski ceremoniał i sportowa tradycja – to zarówno Rolka sztokholmska, jak i gonitwa Wielka Warszawska ukazują miasto jako miejsce, w której koń, człowiek i przestrzeń publiczna tworzą spójną opowieść o prestiżu, wspólnocie i tożsamości stolicy.

Rolka sztokholmska nagrodzona w Konkursie „Academia 2021” w kategorii Publikacji Akademickiej w Dziedzinie Nauk Społecznych i Humanistycznych wciąż do nabycia w naszym sklepie stacjonarnym i w e-sklepie.